Komunikat prasowy 30 kwietnia 2024 roku
CO Z TĄ ŻEGLUGĄ?
Analiza danych dotyczących transportu towarów śródlądowymi drogami wodnymi w Polsce i Europie oraz prognoz warunków hydrologicznych polskich dróg wodnych w związku ze zmianami klimatu wymusza pytania o perspektywy żeglugi śródlądowej w naszym kraju.
Dotychczasowa polityka wodna ani na pół kroku nie zbliżyła nas do celu wyznaczonego polskim Prawem wodnym (Pw) i unijną Ramową dyrektywą wodną (RDW). Stan 99,5% rzek i 98,9% jezior jest przez Główny Inspektorat Ochrony Środowiska (GIOŚ) zaklasyfikowany poniżej dobrego1, połowa rodzimych gatunków ryb jest zagrożona, a emanacją fatalnego zarządzania wodami była katastrofa na Odrze latem 2022 r. i to, co po niej nastąpiło, a właściwie nie nastąpiło. Podobnie nieefektywne, a czasem sprzeczne z celami zarządzania ryzykiem powodziowym są „wysiłki” na rzecz ograniczania ryzyka powodziowego.
Organ odpowiedzialny za wodę – Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie (PGW WP) zdaje się tego nie zauważać i brnie nadal w działania raczej dewastujące środowisko wodne niż chroniące je dla wspólnego dobra. Symptomów , że są to działania niezgodne z duchem przepisów krajowych i międzynarodowych, ale też nieefektywne ekonomicznie, co jest nieakceptowalne przy wydawaniu publicznych środków, jest mnóstwo. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej już kilkakrotnie zwracał uwagę na nieprawidłowe lub niepełne wdrażanie zarówno RDW jak i tzw. dyrektywy ściekowej oraz azotanowej. Nie przyniosło to żadnych efektów. A w planach budżetowych PGW WP znajdują się obiekty, których koszt wielokrotnie przekracza możliwe do uzyskania korzyści. To nie tylko duże inwestycje, jak stopień wodny Siarzewo, zbiorniki retencyjne Kąty Myscowa czy Wielowieś Klasztorna, to również dziesiątki małych obiektów, których realizacja nie przyniesie generalnie żadnych efektów poza dalszą dewastacją środowiska.
Dlatego też postulujemy gruntowne zmiany w zarządzaniu zasobami wodnymi, które opisaliśmy w dokumencie pt. „SUGEROWANE ZMIANY W SEKTORZE GOSPODARKI WODNEJ”.
Komunikat prasowy Koalicji Ratujmy Rzeki oraz Sióstr Rzeki
Warszawa, KPRM 1.02.2024
Przywrócenia „terroru praworządności na rzekach” i powrotu gospodarki wodnej do Ministerstwa Klimatu i Środowiska! Do tego wzywali liderzy i liderki Koalicji Ratujmy Rzeki (KRR) oraz innych organizacji, które spotkały się 1. lutego 2024 r. pod Kancelarią Prezesa Rady Ministrów na konferencji prasowej połączonej z happeningiem.
KRR, Siostry Rzeki i pozostałe organizacje ponowiły swój wcześniejszy apel o przywrócenie nadzoru resortu środowiska nad działem administracji rządowej Gospodarka wodna oraz respektowanie wyroków sądowych na rzekach. Aktywiści i aktywistki, wśród których znajduje się wiele świetnie wykształconych ekspertek i ekspertów od wody, oczekują m.in. wstrzymania regulacji Odry. Prowadzenie prac na Odrze wbrew orzeczeniom sądów przeczy praworządności, tak bliskiej premierowi Donaldowi Tuskowi i całej Koalicji 15. Października.
ZAPROSZENIE do mediów
„Przywrócić praworządność na rzekach i nadzór ministerstwa środowiska nad wodami”
Konferencja prasowa Koalicji Ratujmy Rzeki i kolektywu Siostry Rzeki
Gdzie: Warszawa, Kancelaria Prezesa Rady Ministrów, wejście główne, Al. Ujazdowskie 1/3
Kiedy: Czwartek, 1 lutego, godz. 12.00
O co chodzi:
Liderki i liderzy “rzecznych” organizacji pozarządowych wraz z Siostrami Rzekami ponawiają apel* Koalicji Ratujmy Rzeki do Premiera Donalda Tuska o naprawę gospodarki wodnej. Domagamy się przywrócenia nadzoru resortu środowiska nad działem administracji rządowej Gospodarka wodna oraz wdrożenia na rzekach “terroru praworządności”. Nie protestujemy przeciwko rządowi, przyjeżdżamy, żeby mu pomóc załatwić najważniejsze rzeczne sprawy.
Po pierwsze – praworządność. Domagamy się przestrzegania prawa przez nowe władze!
– Od sądowego nakazu wstrzymania prac regulacyjnych na Odrze granicznej minął rok, a roboty nadal trwają.
Protestowaliśmy, kiedy wiceminister Gróbarczyk nazywał wyroki sądów administracyjnych idiotycznymi i odmawiał ich wykonania. Nie rozumiemy, dlaczego deklarująca praworządność Koalicja 15 października idzie w jego ślady – mówi Radosław Gawlik, były wiceminister środowiska, ekspert Koalicji do spraw polityki wodnej.
Warszawa, 19 stycznia 2024 r.
Koalicja Ratujmy Rzeki
koalicja@ratujmyrzeki.pl
http://www.ratujmyrzeki.pl/
Szanowny Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Przewodniczący Polska 2050
Dotyczy: Przekazanie nadzoru nad gospodarką wodną Ministrowi Klimatu i Środowiska
Szanowny Panie Marszałku,
W imieniu Koalicji Ratujmy Rzeki prosimy Pana o osobiste zaangażowanie się w kwestię nadzoru nad działem administracji rządowej „gospodarka wodna”. Obecnie, jako scheda po rządach Prawa i Sprawiedliwości działem tym zarządza Minister Infrastruktury. Przez lata ministrem właściwym ds. gospodarki wodnej był minister ochrony środowiska, później minister środowiska, co jest adekwatnym rozwiązaniem, zważywszy, że woda to cenny zasób i element środowiska, a nie infrastruktura.
Warszawa, dn. 15 stycznia 2024 r.
Koalicja Ratujmy Rzeki
koalicja@ratujmyrzeki.pl
www.ratujmyrzeki.pl
Szanowny Panie Premierze,
W trosce o przyszłość naszych rzek i całego środowiska naturalnego zwracamy się do Pana z apelem o pilne przeniesienie kompetencji zarządzania wodami z Ministerstwa Infrastruktury do Ministerstwa Klimatu i Środowiska. Dział administracji rządowej „gospodarka wodna” powinien być nadzorowany przez ministra właściwego ds. środowiska.
Tylko to pozwoli na sprawną realizację zapowiadanych przed wyborami i w Pańskim expose działań, mających na celu ochronę i poprawę kondycji zasobów wodnych naszego kraju.
Pan Dariusz Klimczak
Minister Infrastruktury
Wniosek
W imieniu Koalicji Ratujmy Rzeki wnioskujemy o natychmiastowe wstrzymanie prac regulacyjnych na Odrze granicznej, dla których zakaz prowadzenia prac budowalnych orzekł postanowieniem z dnia 9 grudnia 2022 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (sygn. akt IV SA/Wa 2239/22).
Szanowni Państwo,
Polityka PiS dotycząca wody była dewastująca dla zasobów wodnych kraju i wielokrotnie przez Koalicję Ratujmy Rzeki krytykowana. Gospodarowanie wodą to nie lanie betonu do rzek i budowa autostrad wodnych. Negatywne skutki takiego technokratycznego podejścia były i są widoczne po katastrofie na Odrze w 2022 r. Koalicja 15 października deklarowała radykalną zmianę tej polityki.
Dokonując świątecznej oceny rządowego projektu ustawy budżetowej na rok 2024 w części dot. gospodarki wodnej byliśmy pełni nadziei, iż będzie on choćby w części odzwierciedleniem obietnic wyborczych i umowy koalicyjnej. Niestety, analiza dostępnych dokumentów i stenogramu posiedzenia Komisji Gospodarki Morskiej Żeglugi Śródlądowej pokazuje, że projekt budżetu nie tylko nie przybliża nas do spełnienia wyborczych obietnic Koalicji 15 października, ale znacząco nas od nich oddala.
Wynik wyborów jest jednoznaczny i płynie z nich jasny wniosek: Polki i Polacy pragną zmiany. Nowe rozdanie polityczne jest doskonałą okazją żeby zerwać z instrumentalnym, nastawionym na zysk podejściem do przyrody. Nowa koalicja rządowa ma szansę przejść do historii.
Koalicja Obywatelska, Trzecia Droga i Lewica stają przed szansą zapisania się na kartach historii Polski jako pierwszy rząd, który w nowoczesny sposób podejdzie do naszych zasobów wodnych, rzek, jezior i mokradeł; nie jak do potencjalnego placu budowy nikomu niepotrzebnych projektów infrastrukturalnych, ale jak do wielofunkcyjnych przestrzeni, których wartość w rozwiązywaniu problemów powodzi, suszy i retencji oraz wiązania CO2 ma znaczenie ponadresortowe.
Zadaniem Rządu Rzeczpospolitej jest dbałość o godne warunki życia obywateli. Powietrze, którym oddychamy i zapewnienie dostępu do czystej wody, to warunki godnego życia absolutnie podstawowe. Dlatego z dużą nadzieją spoglądamy na zapisy umowy koalicyjnej o stałym monitoringu czystości rzek i ich renaturyzacji. Na potrzebę zapewnienia dostępu do czystej wody i na poprawę jakości zatrutych rzek zwrócił też uwagę w swoim exposé premier Donald Tusk. Zwiastuje to faktyczną zmianę traktowania naszych zasobów wodnych i samego pojęcia renaturyzacji.
Obciążenie zakładów górniczych opłatami za wodę z odwadniania kopalń, określenie górnych limitów stężeń chlorków i siarczanów w ściekach zrzucanych przez te zakłady, podniesienie opłat za zrzucaną sól, i ulgi dla podmiotów mogących wstrzymać zrzut solanki przez minimum 30 dni to najważniejsze rekomendacje analizy prawnej przygotowanej przez fundacje Frank Bold i Greenmind dla Koalicji Ratujmy Rzeki. Eksperci proponują też rzetelną analizę oddziaływań skumulowanych przed wydaniem pozwoleń na zrzuty ścieków do wód.
