1. W PPSS nie uwzględniono uwag złożonych w dotychczasowych konsultacjach

W wymiarze formalnym przyjęty przez Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie tryb prac nad Planem Przeciwdziałania Skutkom Suszy zasługuje na uznanie. Proces rozpoczął się od ankiety, która miała służyć identyfikacji i hierarchizacji obszarów zagrożonych zjawiskiem suszy oraz stworzyć efektywny katalog działań służących ograniczaniu i łagodzeniu skutków suszy. Następnie przeprowadzono szereg spotkań konsultacyjnych. Niestety pomimo tak szeroko zakrojonego, trwającego rok procesu dokument poddawany obecnie konsultacji nie uwzględnia przedstawionych do tej pory uwag, w tym propozycji Koalicji Ratujmy Rzeki złożonych ponad rok temu. Organizacje skupione w Koalicji są tym głęboko rozczarowane. Rodzi to bowiem pytanie, czy celem procesu było faktycznie wypracowanie optymalnego programu przeciwdziałania skutkom suszy, opartego na rzetelnej wiedzy i zawierającego skuteczne rozwiązania. Koalicja obawia się, że mogło raczej chodzić o przekonanie opinii publicznej do zaakceptowania zestawu kosztownych i nieskutecznych tradycyjnych inwestycji hydrotechnicznych wskazanych odgórnie przez PGW Wody Polskie według niejasnych kryteriów, zamiast nowoczesnych rozwiązań usuwających istotne antropogeniczne przyczyny suszy, wykorzystujących naturalny potencjał ekosystemów i tzw. zieloną i niebieską infrastrukturę.

Kolejne 0,5 mln złotych do utopienia.  Choć dla budowy stopnia na Wiśle w Siarzewie nie wydano ostatecznej decyzji środowiskowej, Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie 20 listopada 2019 r. ogłosiły przetarg na wykonanie operatu wodnoprawnego i projektu instrukcji gospodarowania wodą wraz z przygotowaniem wniosków o wydanie pozwoleń wodnoprawnych (https://bit.ly/2PzJzKK). Za dokumentację podatnicy zapłacą ok. 0,5 mln zł.

Zgodnie z art. 72 ust. 1 pkt 6 oraz 18 ustawy ooś, pozwolenie wodnoprawne na regulację wód i wykonanie urządzeń wodnych , a także decyzja o pozwoleniu na realizację inwestycji przeciwpowodziowych (na podstawie tzw. specustawy powodziowej), musi być poprzedzone uzyskaniem ostatecznej decyzji środowiskowej. Takiej decyzji wciąż nie ma, choć w sprawie budowy stopnia na dolnej Wiśle toczą się dwa postępowania. Pierwsze, w którym wnioskodawcą jest Prezydent Włocławka, utknęło w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym. W drugim, prowadzonym na wniosek PGW WP organ II instancji w ciągu prawie 2 lat (!) nie był w stanie rozpatrzeć odwołań.

Protestując przeciw metodzie faktów dokonanych stosowanej przez PGW WP, a także narażaniu budżetu na niepotrzebne wydatki, Koalicja Ratujmy Rzeki wysłała wczoraj list do Prezesa WP, w którym żądamy natychmiastowego unieważnienia wszczętej procedury przetargowej i wstrzymania się z dalszymi krokami dotyczącymi budowy nowego stopnia na dolnej Wiśle do czasu uprawomocnienia się decyzji środowiskowej w obu toczących się obecnie postępowaniach.

Przedstawiamy zapytanie ofertowe jakie dla Koalicji Ratujmy Rzeki przygotował WWF Polska:

https://www.wwf.pl/o-nas/przetargi

ZAPYTANIE OFERTOWE REF.: 28/10/2019/PNi z dn. 04.11.2019 – zmiana treści ogłoszenia i zmiana terminu składania ofert

Numer referencyjny: Numer referencyjny: 28/10/2019/PNi z dn. 04.11.2019

Przedmiotem zamówienia jest świadczenie usług koordynatora/koordynatorki technicznej
projektów realizowanych przez Koalicję Ratujmy Rzeki, zgodnie ze szczegółowym zakresem
określonym w załączniku nr 1 do niniejszego zapytania ofertowego.
Szczegółowy zakres zamówienia dostępny jest w pełnej treści ogłoszenia w załączeniu.
Termin nadsyłania ofert upływa 30.11.2019 r. o godz. 12:00
Oferty i pytania prosimy kierować na adres: koalicja@ratujmyrzeki.pl.

Załączniki

Zapytanie ofertowe – załączniki_zm (wersja edytowalna).docx

Zapytanie ofertowe – koordynator_koordynatorka techniczna_final_zm.pdf

Komentarz do zagadnień związanych z budową zbiorników małej retencji w dolinach rzecznych postulowanych do realizacji w Planie Przeciwdziałania Skutkom Suszy na przykładzie zbiornika Brodziaki na Czarnej Ładzie

Planowany zbiornik Brodziaki to zbiornik małej retencji o powierzchni 100 ha i pojemności 2,5 mln m³ zlokalizowany w dolinie Czarnej Łady (zlewnia Tanwi) w Gminie Biłgoraj. W dniu 3 października 2019 r. Wody Polskie ogłosiły wpisanie budowy zbiornika do Planu Przeciwdziałania Skutkom Suszy (PPSS). Choć dalszy tekst odnosi się do tego dokumentu, poruszane zagadnienia dotyczą również inwestycji ujętych np. w Założeniach do Programu rozwoju retencji na lata 2021-2027 z perspektywą do roku 2030 oraz innych dokumentów strategicznych przewidujących budowę zbiorników wodnych w obrębie obszarów podmokłych dolin rzecznych, choć niewątpliwie każdą inwestycję należy przeanalizować indywidualnie.

Obecna sytuacja w Warszawie, niedawna awaria w Gdańsku, czy w Swarzewie, wskazuje na poważny problem jakim jest często niewłaściwe funkcjonowanie oczyszczalni ścieków w Polsce i brak procedur szybkiego likwidowania tego typu zagrożeń. Koalicja nie od dziś dostaje sygnały z różnych części kraju o zrzutach nieoczyszczonych ścieków. Problem tkwi nie tylko w narażonej na awarie infrastrukturze, ale także wysokich kosztach eksploatacyjnych oczyszczalni. Liczymy, że ta warszawska, medialnie szeroko komentowana awaria zwróci uwagę zarządców wód na powszechny proceder zrzucania ścieków nieoczyszczonych do wód powierzchniowych. Mamy nadzieję, że awaria warszawskiego kolektora będzie asumptem dla Wód Polskich do rozwiązania problemu zrzutów nieoczyszczonych ścieków komunalnych w skali całego kraju.

 Zamiast rzetelnie odpowiedzieć na ogromny i narastający problem suszy, rząd na szybko wyciągnął listę zalegających w szufladach projektów hydrotechnicznych i nazwał to „Programem Rozwoju Retencji”.

Informacja prasowa Koalicji Ratujmy Rzeki (KRR)

W związku z doniesieniami prasowymi
https://www.rp.pl/Rolnictwo/307259875-PiS-nie-chce-Sahary-nad-Wisla-Wyda-miliardy-na-walke-z-susza.html
zapowiadającymi wniesienie w najbliższym czasie przez ministra Marka Gróbarczyka pod obrady Rady Ministrów „wartego 14 mld zł programu rozwoju, a właściwie ratowania polskiej retencji”, przypominamy podstawowe zastrzeżenia, jakie Koalicja Ratujmy Rzeki wnosiła do tego projektu i problematyki z nim związanej.

Pomimo apelu Koalicji Ratujmy Rzeki o wprowadzenie bardziej przyjaznych środowisku rozwiązań technicznych przy formowaniu nowego koryta rzeki Wilgi w Krakowie, spółka akcyjna Trasa Łagiewnicka stwierdziła, że nie ma już możliwości wprowadzania zmian.

Złożona z kilkudziesięciu organizacji działających na rzecz przyrody rzecznej Koalicja zleciła ekspertom opracowanie dokumentu, który miał na celu wskazanie możliwych rozwiązań technicznych polepszających potencjał ekologiczny na odcinku przełożenia koryta. Dokument ten został przesłany do zarządu spółki w maju, jednak w lipcu inżynier kontraktu przekazał informację, że po konsultacjach z generalnym wykonawcą i analizie wydanych przez Wody Polskie i Regionalną Dyrekcję Ochrony Środowiska decyzji, nie ma możliwości wprowadzenia proponowanych zmian.

W całej Europie dziesiątki tysięcy ludzi będą wchodzić do rzek i jezior 14 lipca, w niedzielę, o godz. 15.00, aby zamanifestować swoje zaangażowanie w ich ochronę. To wyraźny sygnał do polityków, że obywatelom zależy na czystych i żyjących rzekach. Trzeba robić więcej, by je chronić i przywracać naturze – z korzyścią dla ludzi i przyrody. Klub Gaja, Koalicja Ratujmy Rzeki, WWF Polska i kolektyw Siostry Rzeki zapraszają każdego, komu leży na sercu los naszych rzek i jezior do włączenia się w europejską akcję BIG JUMP.

Stanowisko Koalicji Ratujmy Rzeki w sprawie „Założeń do Programu Rozwoju Retencji na lata 2021-2027 z perspektywą do roku 2030”, czerwiec 2019

Odnosząc się do treści konsultowanych dokumentów, chcemy przede wszystkim wyrazić zdumienie faktem, że na etapie konsultacji społecznych założeń Programu Rozwoju Retencji, które powinny przecież służyć wypracowaniu optymalnego podejścia do problemu retencjonowania wody, zidentyfikowaniu najskuteczniejszych metod w oparciu o dane naukowe i rachunek ekonomiczny oraz zarysowaniu realistycznych, mierzalnych celów programu, Ministerstwo przedstawia gotową listę projektów inwestycyjnych. Jej opracowanie powinno być jednym z ostatnich etapów prac nad Programem, następującym po przeprowadzeniu stosownych analiz, co byłoby zresztą zgodne z opisaną na str. 10 Założeń procedurą prac nad Programem. Trudno w tej sytuacji oprzeć się wrażeniu, że Ministerstwo podjęło z góry decyzję, co ma znaleźć się w Programie Rozwoju Retencji, a konsultacje traktuje jedynie jako formalność.

Zdaniem Koalicji Ratujmy Rzeki tradycyjnie rozumiane działania hydrotechniczne nie rozwiążą problemu
powodzi rozproszonej – zalań, podtopień spowodowanych lokalnymi, czasem intensywnymi opadami,
znacznie rzadziej wylewami rzek. Najlepszym rozwiązaniem jest zagospodarowanie deszczu tam gdzie
spada, a do tego potrzebna jest naturalna i sztuczna retencja w małej skali, dbałość o nieuszczelnianie
powierzchni oraz coraz popularniejsza zielona i błękitna infrastruktura. Tym się w Polsce praktycznie nikt nie zajmuje.